
«Χαίρε, το άνθος της αφθαρσίας»
είναι στίχος από τους Χαιρετισμούς της Παναγίας ( Γ΄ Στάση), που αναφέρεται στην Παναγία
ως το άνθος που δεν μαραίνεται ποτέ, συμβολίζοντας την καθαρότητα και την αιώνια ζωή.
Περί ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΑΣ ο λόγος…
Τί είναι η βυζαντινή τέχνη ;
Η Βυζαντινή τέχνη είναι ιερή τέχνη.
Αφορά στην απεικόνιση των μορφών των αγίων, της Παναγίας , του Κυρίου Ιησού Χριστού της ορθόδοξης χριστιανικής πίστης.
Γιατί λέγεται βυζαντινή ;
Βυζαντινή τέχνη λέγεται γιατί δημιουργήθηκε και αναπτύχθηκε με θεόπνευστο τρόπο κατά την διάρκεια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας ( 330 μ.Χ. – 1453 μ.Χ. )
Ποιος ήταν ο πρώτος αγιογράφος ;
Ο πρώτος αγιογράφος ήταν ο Απόστολος και Ευαγγελιστής Λουκάς. Αφού πήρε την ευλογία της Παναγίας, ο Απόστολος Λουκάς απεικόνισε την μορφή της Υπεραγίας Θεοτόκου με τον Κύριο Ιησού Χριστό ως βρέφος στην αγκαλιά της.
Τί υλικά χρησιμοποίησε;
Ξύλο, κερί, μαστίχα , χρώματα, χρυσό και ασήμι.
” Όταν η Υπεραγία Θεοτόκος ευαρεστήθηκε από το αποτέλεσμα ,
τότε είπε,
« Η χάρις του εξ εμού τεχθέντος, δι΄εμού μετ΄αυτών »
Δηλαδή, η χάρις του Υιού μου , ο οποίος γεννήθηκε από εμένα,
μέσω εμένα να βρίσκεται στις εικόνες αυτές. “
Διασώζεται κάποια εικόνα του Αποστόλου Λουκά ;
Ναι, η μία βρίσκεται στα Καλάβρυτα, στην Ιερά Μονή του Μεγάλου Σπηλαίου.

Η δεύτερη είναι η Παναγία της Σουμελά

Και η τρίτη είναι η Παναγία του Κύκκου στην Κύπρο , ή αλλιώς η Παναγία η Ελεούσα

Ποια τεχνική χαρακτηρίζει την βυζαντινή αγιογραφία;
Στην αγιογραφία υπάρχει συγκεκριμένος τρόπος που πρέπει να αποτυπώνονται οι μορφές των αγίων,
τα ρούχα τους, τα υπόλοιπα στοιχεία των εικόνων.
Για παράδειγμα στα ρούχα.
Υπάρχουν αλλεπάλληλες στρώσεις χρωμάτων, από την πιο σκούρα στρώση έως την πιο ανοιχτή.
Συμβολίζοντας με αυτόν τον τρόπο την σταδιακή μετάβαση από το σκοτάδι στο φως.
Στα ρούχα οι τόνοι του κάθε χρώματος είναι διακριτοί.
Ενώ στο πρόσωπο και στα χέρια οι τόνοι των χρωμάτων δένονται μεταξύ τους.
Στην βυζαντινή αγιογραφία δεν υπάρχει η προοπτική.
Η τεχνική της βυζαντινής αγιογραφίας παραμένει ίδια όλους αυτούς τους αιώνες.
Ποια υλικά χρησιμοποιούνται;
Όσον αφορά στις φορητές εικόνες,
η επιφάνεια πάνω στην οποία δουλεύει ο αγιογράφος είναι το ξύλο.
Είτε ξύλο από πεύκο, είτε από φλαμουριά, είτε κόντρα πλακέ θαλάσσης.
Τα χρώματα είναι οι λεγόμενες σκόνες αγιογραφίας, οι οποίες προέρχονται
από πετρώματα ή ορυκτά.
Αφού μετατραπούν σε μορφή σκόνης διατίθενται αυτούσιες στο εμπόριο.
Προσθέτοντας έναν γαλακτοποιητή οι σκόνες αυτές παίρνουν υγρή μορφή.
Το γαλάκτωμα που χρησιμοποιούν οι αγιογράφοι, λέγεται αβγοτέμπερα.
Η αβγοτέμπερα φτιάχνεται από τον κρόκο του αβγού, μαζί με λευκό ξύδι και νερό.
Για το φόντο της εικόνας ο αγιογράφος χρησιμοποιεί είτε χρώμα είτε φύλλα χρυσού.
Το τελικό στάδιο είναι η προστασία της αγιογραφίας με κάποιου είδους βερνίκωμα.
Η εργασία του αγιογράφου είναι 100% πνευματική.
Για αυτό το λόγο προτού ξεκινήσει να αγιογραφεί προσεύχεται
για πνευματική καθοδήγηση και μεσολάβηση ώστε να προσφέρει μία άριστη αποτύπωση του αγίου ή της παράστασης που έχει αναλάβει να φέρει εις πέρας.
